ՀԱՐԱՎԻ ՀՐԴԵՀՆԵՐԸ

Անցած ամառ՝ օգոստոսի 11-ին, խոշոր հրդեհի հետևանքով «Արևիք» ազգային պարկում այրվեց 52 հա տարածք՝ 10 հա անտառածածկ, 42 հա՝ խոտածածկ:
«19 հեկտարի այրման ծանրության աստիճանը ցածր է, 25 հեկտարինը՝ միջին, իսկ 8 հեկտարն այրման ծանրության բարձր աստիճան ունի: Այրված տարածքների զննման և գնահատման աշխատանքների արդյունքում պարզվեց, որ ծառածածկ տարածքում հրդեհից այրված և ջարդված (վնասված) ծառերի թիվը կազմում է 556, այրված կանգուն ծառերի թիվը՝ 3844, ջերմահարված ծառերի, թփերի թիվը՝ 3690»,- Meghrinews.com-ին տեղեկացրեց Շրջակա միջավայրի նախարարությունը:

Կենդանական աշխարհը, բարեբախտաբար, հրդեհից չի տուժել: Ըստ նախարարության տվյալի, ողնաշարավոր կենդանիների խոշոր ներկայացուցիչները հրդեհի պատճառով տեղափոխվել են Արևիք ազգային պարկի անվտանգ տեղամասեր, իսկ սողունները և մանր կրծողները պատսպարվել են գետնափոր բներում և տարբեր թաքստոցներում: Այդ մասին վկայում են հրդեհված տարածքներում այդ կենդանիների հետ հանդիպման դեպքերը: Հրդեհից տուժել են անողնաշար կենդանիները, հիմնականում՝ ուղղաթևերը: Խոտաբույսերի արմատային համակարգը հիմնականում չի վնասվել:
2019-ԻՆ ՀՐԴԵՀԸ ԽԺՌԵՑ ԱՐԵՎԻՔ ԱԶԳԱՅԻՆ ՊԱՐԿԻ 52 հա ՏԱՐԱԾՔ
ՋԵՐՄԱՀԱՐՎԱԾ ԾԱՌԵՐԻ ՎՆԱՍԻ ՉԱՓԸ ԿՀԱՇՎԱՐԿՎԻ ԱՅՍ ԳԱՐՆԱՆԸ:

Օգոստոսի 11-ին բռնկված և օրեր տևած հրդեհը սկսվել էր Լեհվազ-Վարդանիձոր ավտոճանապարհի հարակից անտառից և տարածվել մինչև ազգային պարկ: Ենթադրվում է, որ հրդեհի պատճառը մարդկային գործոնն է եղել: Ստացվում է՝ մի կողմից միջոցներ են հատկացվում պահպանելու եզակի էկոհամակարգը, մյուս կողմից՝ անտարբերությունը սպանում է այն:

«Հրդեհաշիջման աշխատանքներն արվում էին դժվարամատչելի տեղանքում»,-ասում է «Արևիք» ազգային պարկի տնօրեն Գագիկ Գևորգյանը,- արագ տարածվող հրդեհը հնարավոր եղավ մեկուսացնել գրագետ արձագանքման շնորհիվ, հակառակ դեպքում՝ կրակը կխժռեր ավելի մեծ տարածքներ:

Հրդեհաշիջմանը մասնակցել են մեծ թվով մեղրեցիներ, մարզի ու մայրաքաղաքից ժամանած վեց տասնյակից ավելի հրշեջ-փրկարարներ, «Զանգեզուր» կենսոլորտային համալիրի աշխատակիցներ, Մեղրու զորամասի զինվորներ, Մեղրու ոստիկանության աշխատակիցներ, «Հայանտառ» ՊՈԱԿ-ի Սյունիքի մասնաճյուղի աշխատակիցներ:
Գիհին աճում է շատ դանդաղ, տարվա ընթացքում հազիվ մի քանի սանտիմետր: Երկարակյաց է, առանձին տեսակներ ապրում են 300 տարուց ավելի: Մշտադալար փշատերև այս թուփը կամ ծառն ունենում է մինչև 16 մետր բարձրություն: Պահանջկոտ չէ, աճում է նույնիսկ այնպիսի չորուտներում և աղքատ հողերում, ուր այլ բուսատեսակներ կա՛մ բոլորովին չեն աճում, կա՛մ աճում են շատ դժվար:
ՍԱ ՎԵՐՋԻՆ 5 ՏԱՐՎԱ ԱՄԵՆԱԽՈՇՈՐ ՀՐԴԵՀՆ ԷՐ
ԱՅՐՎԵԼ ԵՆ 300 ՏԱՐԵԿԱՆ ԳԻՀԻՆԵՐ
«Վերջին 5 տարվա ընթացքում սա ամենախոշոր հրդեհն էր: Հիմնականում այրվել են գիհիներ և կաղնիներ: Այդ թվում նաև՝ 300-400 տարեկան գիհիներ»,-ասում է ազգային պարկի տնօրենը:
Գիհի
Արևիք ազգային պարկի անտառներում ծխացող օջախները


Վերջին տասնամյակում Հայաստանում նկատվում է բուսածածկ տարածքների հրդեհների քանակի ու այրված տարածքների զգալի աճ:
2019 թվականին, նախորդ տարվա համեմատ, Հայաստանում հրդեհների թիվն ավելացել է 55.2 տոկոսով: Այդ մասին 2019թ.ամփոփիչ ասուլիսի ժամանակ հայտարարել էր ՀՀ արտակարգ իրավիճակների նախարար Ֆելիքս Ցոլակյանը:
«Մենք հարուստ չենք անտառներով և եթե դրանք կորցնենք, կնշանակի, շատ բան ենք կորցնում։ Մենք անգամ ձմռանը զգուշացնող հաղորդագրություններ էինք տարածում, սակայն մի պահ մեզ անգամ ծաղրում էին, թե ձմռանը ԱԻՆ-ը հրդեհներից պաշտպանվելու հաղորդագրություն է ուղարկել։ Հենց ձմեռվա ընթացքում շատ անտառային հրդեհներ ենք ունեցել»,-ասում է նախարարը:

ՀՐԴԵՀՆԵՐԻ ՔԱՆԱԿԱՆ ԱՃԵԼ Է
այրված տարածքների մոտավոր սահմանները՝ Արևիք ազգային պարկում
Հրդեհների աճ արձանագրվել է նաեւ Սյունիքի մարզում: Սյունիքի մարզային փրկարարական վարչության պետի ժամանակավոր պաշտոնակատար Ռոմա Սարգսյանն ասում է, որ միայն անցած տարի բուսածածկ և չոր խոտածածկ տարածքներում բռնկված հրդեհ­ների դեպքերն աճել են 97-ով:
ՀՐԴԵՀՆԵՐԻ ՄԵԾ ՄԱՍՈՒՄ ՆԿԱՏԵԼԻ Է ՄԱՐԴԿԱՅԻՆ ԳՈՐԾՈՆԸ
2019թ.-ին, մարզում գրանցվել է 516 հր­դե­հի դեպք, որից 354-ը՝ բուսածածկ և չոր խոտածածկ տարածքներում, 16-ը՝ անտառային տարածքներում: Իսկ 2018 թ.-ին գրանցվել է 496 հր­դե­հի դեպք, այդ թվում՝ 2 անտառային և 271 հրդեհ՝ բուսածածկ և չոր խոտածածկ տարածքներում:
Այրված տարածք Սյունիքի մարզում
Բնապահպանների խոսքով, գիհու անտառի վերականգնումը հեշտ գործ չէ, դրա համար երկար տարիներ են պետք: Մինչ այդ, մասնագետները պետք է պարզեն դրանց ինքնավերականգնման հնարավորության հարցը: Երբեմն հրդեհներից հետո կերի պաշարի բացակայությունը ստիպում է կենդանիներին միգրացիայի ենթարկվել, բուսատեսակներով սնվողները կարող են նույնիսկ վերանալ:

«Լուրջ կլիմայական փոփոխություններ կան ամբողջ աշխարհում: Դրանք անդրադառնում են նաև Հայաստանի վրա: Մեղրու կլիման տաք է, հրդեհների վտանգը բավական մեծ է։ Դրանք կարող են տարածվել դեպի Իրան, կամ՝ հակառակը։ Տեղերում պետք է ստեղծվեն արագ արձագանքման խմբեր՝ հագեցած գոնե մինիմալ տեխնիկական միջոցներով, որպեսզի լոկալ կրակները տեղում հանգցվեն: Կլիմայական փոփոխությունների խնդրով պայմանավորված՝ պետությունը պետք է լուրջ գործողություններ ձեռնարկի և հետևողականություն ցուցաբերի»,- ասում է բնապահպան Սիլվա Ադամյանը:
Ոլորտի մասնագետներն առանձնացնում են մի շարք խնդիրներ, որոնց ուղղությամբ պետությունն անելիք ունի՝ հանրության շրջանում էկոլոգիական մշակույթի ցածր մակարդակը, անտառների կառավարման բարելավման անհրաժեշտությունը, անտառների, պահպանվող տարածքների թույլ հսկողությունը, տեղերում տեխնիկական և այլ անհրաժեշտ միջոցների բացակայությունը:
Պահպանվող տարածքները մեծ են, կտրտված լեռնային ռելիեֆով, իսկ աշխատակիցների թիվը՝ քիչ:
Օրինակ, մոտ 30 հազար հա ունեցող «Արևիք» ազգային պարկը հսկում է 21 տեսուչ, որից յուրաքանչյուրի պահաբաժինը մինչեւ 3 հազար հա է:
ՀՀ շրջակա միջավայրի նախարարությունից Meghrinews.com-ին տեղեկացրեցին, որ «Արևիք» ազգային պարկի քարտեզագրման աշխատանքներն ավարտվել են, այժմ քննարկման փուլում են: Ազգային պարկի սահմանները և գոտիավորման սխեման կառավարության կողմից հաստատվելուց հետո, կհստակեցվեն գործառնական գոտիները (արգելոցային, ռեկրեացիոն և տնտեսական), ինչը հիմք կհանդիսանա հետագա անտառվերականգնման աշխատանքներ իրականացնելու համար:
Իսկ ներկա պահին աշխատանքներ են տարվում գիհիների բնական վերաճը ապահովելու ուղղությամբ:
Երկար տարիներ՝ անտառվերականգնման համար
ՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆԸ ԵՎ ՀՐԴԵՀՆԵՐԸ
Օգտագործվել են նաև newsDay.am, tert.am, politic.am, shantnews.am կայքերի լուսանկարները
Սյունիքի մարզում բռնկված հրդեհներից մեկը
Հրդեհ խոտածածկ տարածքում

Html code will be here

Made on
Tilda